نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• سعیده نیک فرجام ¹
• بیژن رضایی ²
• حسین آزادی ³
• یوسف محمدی فر ²

¹ دانشگاه فرهنگیان

² دانشکده اقتصاد و حسابداری، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

³ گروه جغرافیا، دانشکده جنت، جنت، بلژیک

چکیده

تغییرات اقلیمی یکی از مهم‌ترین چالش‌های قرن حاضر،پیامدهای عمیقی برای جوامع محلی،به‌ویژه در مناطق حساس مانند ایران،به همراه دارد.این شرایط،ضرورت آموزش کارآفرینی در جامعه را دو چندان می‌کند.کارآفرینی با تأکیدبرآموزش ومشارکت اجتماعی،استفاده از ظرفیت‌ بومی وسازگاری با تغییرات محیطی میتواند نقش مؤثری در افزایش تاب‌آوری جوامع ایفا کند.هدف این پژوهش،طراحی مدل کارآفرینی جامعه‌محور تاب‌آوردرمواجهه با تغییرات اقلیمی دراستان فارس است.

پژوهش حاضر با رویکرد آمیخته انجام شد،در بخش کیفی،از روش نظریه زمینه‌ای استفاده وداده‌ها ازطریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با 16نفرازخبرگان شامل کارآفرینان،کارشناسان اداره محیط زیست واساتید دانشگاه گردآوری وبا کدگذاری تحلیل شدند.در بخش کمی،جامعه آماری شامل شرکت‌های فعال در شهرک‌های صنعتی استان فارس بود که از میان 280شرکت،126شرکت به‌عنوان نمونه انتخاب و ازطریق مدل‌سازی معادلات ساختاری مورد تحلیل قرار گرفتند.

یافته‌های بخش کیفی به شناسایی 32 شاخص اصلی منجر شد که در قالب 5 عامل علّی، 6 عامل مداخله‌گر، 7 عامل زمینه‌ای،9 راهبردو 3 پیامد در مدل سامان‌دهی گردید. نتایج بخش کمی نشان داد تمامی مسیرهای ساختاری مدل معنادار بوده (β = 1.96 تا 2.58، p < 0.05) و شاخص‌های برازش،مناسب بودن مدل را تأیید کردند.این نتایج بیانگر وجود روابط قوی میان شرایط زمینه‌ای، راهبردهای و پیامدهای حاصل از آن است.

نتایج پژوهش نشان می‌دهد کارآفرینی جامعه‌محور تاب‌آور می‌تواند به‌عنوان راهبردی مؤثر برای سازگاری با تغییرات اقلیمی و تاب‌آوری جوامع عمل کند.مدل ارائه‌شده با تأکید بر شایستگی‌های کارآفرینانه،دانش بومی، آموزش و مشارکت اجتماعی و سیاست‌گذاری حمایتی،به توسعه ادبیات کارآفرینی کمک می‌کند واز منظر کاربردی،می‌تواند راهنمای سیاست‌گذاران ونهادهای محلی در طراحی مداخلات اثربخش برای افزایش تاب‌آوری در برابر تغییرات اقلیمی باشد.

کلیدواژه‌ها

• مدل پارادایمی
• کارآفرینی
• جامعه محور
• تاب آوری تغییرات اقلیمی

موضوعات

• تغییراقلیم