دانشگاه بیرجند-گروه پژوهشی خشکسالی وتغییراقلیم مجله پژوهش های خشکسالی و تغییراقلیم 3092-6076 مقالات آماده انتشار 2026 04 25 Improvement of Salinity Tolerance and Floral Traits of Chrysanthemum (Chrysanthemum morifolium) to application of plant growth–promoting bacteria and L-Glutamic Acid بهبود تحمل به شوری و ویژگی‌های گل‌دهی گل داوودی (Chrysanthemum morifolium) با کاربرد باکتری‌های محرک رشد و ال-گلوتامیک اسید 3954 10.22077/jdcr.2026.10814.1204 FA عبدالحسین رضایی نژاد گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، لرستان، ایران فریبا باقری برما گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد مصطفی عالی فر گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد حسین میرزایی نجفقلی گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم آباد Journal Article 2025 12 30 To evaluate the response of chrysanthemum (Chrysanthemum morifolium) to salinity stress and certain stress modulators, a factorial experiment was conducted based on a completely randomized design with three replications. The first factor comprised salinity stress at four levels (0, 30, 60, and 90 mM NaCl) applied through irrigation water, and the second factor consisted of five levels (control, L-glutamic acid at two concentrations of 300 and 600 mM, and bacterial inoculation with Pseudomonas putida and Curtobacterium spp. strains). The results indicated that increasing salinity stress significantly reduced photosynthesis rate, transpiration, stomatal conductance, maximum quantum efficiency of photosystem II (Fv/Fm), chlorophyll stability index, flower diameter, bud emergence time, and bud opening time, while increasing flower wilting. For instance, salinity at 60 mM caused a 38.07% and 58.9% decrease in chlorophyll stability index and flower diameter, respectively, compared to the control; however, the application of growth-promoting substances led to increases of 41.25% and 29.30%, respectively. Furthermore, increasing stress levels reduced potassium concentration and led to an increase in the sodium-to-potassium ratio in chrysanthemum leaves. The application of both bacterial types and both concentrations of L-glutamic acid significantly improved all measured traits compared to the control. At salinity levels of 0 and 30 mM, L-glutamic acid at 600 mM concentration had the greatest effect; however, at higher salinity levels (60 and 90 mM), L-glutamic acid at 300 mM concentration was more effective. It is noteworthy that no flowering occurred at the 90 mM salinity level. به منظور ارزیابی واکنش گیاه داوودی (Chrysanthemum morifolium) به تنش شوری و برخی تعدیل‎کننده‎های تنش، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار انجام شد. فاکتور اول شامل تنش شوری در چهار سطح (صفر، ۳۰، ۶۰، ۹۰ میلی‌مولار کلرید‌‌‌ سدیم) به‌همراه آب آبیاری و فاکتور دوم در پنج سطح (شاهد، ال-گلوتامیک اسید در دو غلظت ۳۰۰ و ۶۰۰ میلی‌مولار و تلقیح باکتریایی با سویه‌هایPseudomonas putida وCurtobacterium spp. ) بود. نتایج آزمایش نشان داد که با افزایش تنش شوری، میزان فتوسنتز، تعرق، هدایت روزنه‌ای، حداکثر کارآیی کوانتومی فتوسیستم دو (Fv/Fm)، شاخص ثبات کلروفیل، قطر گل، مدت زمان ظهور و باز شدن غنچه کاهش معنی‌دار می‌یابد و پژمردگی گل افزایش می‌یابد. به عنوان مثال شوری 60 میلی‌مولار باعث کاهش 07/38 و 9/58 درصدی شاخص ثبات کلروفیل و قطر گل نسبت به شاهد شد اما استفاده از مواد محرک رشد افزایش 25/41 و30/29 درصدی را به همراه داشت. همچنین با افزایش سطح تنش، غلظت پتاسیم کاهش پیدا کرد و به افزایش نسبت سدیم به پتاسیم در برگ‌های داوودی منجر شد. استفاده از هر دو نوع باکتری و هر دو غلظت ال-گلوتامیک اسید باعث بهبود معنی‌دار تمامی صفات مورد بررسی نسبت به شاهد شد. در سطوح شوری صفر و ۳۰ میلی‌مولار، ال-گلوتامیک اسید با غلظت ۶۰۰ میلی‌مولار بیشترین اثر را داشت؛ با این حال، در سطوح شوری بالاتر یعنی در سطوح شوری ۶۰ و 90 میلی‌مولار، ال-گلوتامیک اسید با غلظت ۳۰۰ میلی‌مولار موثرتر بود. شایان ذکر است که درسطح شوری ۹۰ میلی‌مولار، گل‌دهی رخ نداد. https://jdcr.birjand.ac.ir/article_3954_fec5e690aa49cdece5e35d4b47ea25ce.pdf